Ногиронлиги бўлган ходимнинг меҳнат ҳуқуқлари ва қўшимча кафолатлари
Ногиронлиги бўлган шахслар бошқа ходимлар билан тенг меҳнат ҳуқуқларига эга. Шу билан бирга, уларнинг соғлиғи, иш вақти, таътили ва тиббий кўригига оид қўшимча кафолатлар белгиланган.
Ногиронлиги бўлган шахсни ишга қабул қилиш, унга иш ҳақи тўлаш, лавозимда кўтариш ва меҳнат шартномасини бекор қилиш масалаларида унинг ҳуқуқларини фақат ногиронлиги сабабли чеклаш мумкин эмас. Жамоа ёки меҳнат шартномасидаги шартлар қонунчиликдаги кафолатлардан паст бўлиши ёхуд ходимнинг аҳволини бошқа ходимларга нисбатан ёмонлаштириши мумкин эмас.
Ногиронлиги сабабли ишга қабул қилишни ёки лавозимда кўтаришни рад этиш, шунингдек иш берувчининг ташаббуси билан шартномани бекор қилиш тақиқланади. Тиббий-ижтимоий эксперт комиссияси хулосаси ходимнинг соғлиғи касбий вазифаларни бажаришга монелик қилишини ёки унинг ўзи ёхуд бошқаларнинг ҳаёти, соғлиғи ва меҳнат хавфсизлигига таҳдид борлигини кўрсатган ҳоллар бундан мустасно.
Ходимни соғлиғига кўра қарши кўрсатма мавжуд бўлган ишда ишлатиш мумкин эмас. Тиббий-ижтимоий эксперт комиссиясининг тўлиқсиз иш вақти, юкламани камайтириш ва бошқа меҳнат шартларига оид тавсиялари иш берувчи учун мажбурийдир.
Ногиронлиги бўлган шахс ишга киришдан олдин, кейин эса ҳар йили мажбурий тиббий кўрикдан ўтказилади. Бу кўриклар иш берувчи ҳисобидан ташкил этилади.
I ва II гуруҳ ногиронлиги бўлган ходимлар учун иш вақти ҳафтасига 36 соатдан ошмаслиги, йиллик меҳнат таътили эса камида 30 календарь кун бўлиши керак. Улар ушбу таътилдан йилнинг ўзига қулай вақтида фойдаланиши мумкин. Бу махсус кафолатлар барча ногиронлиги бўлган ходимларга бир хил тарзда татбиқ этилмайди; ходимнинг гуруҳи ва тиббий тавсиялари ҳисобга олинади.
Ҳуқуқий асос: Меҳнат кодекси, 424–429-моддалар.