Бир хил меҳнатни бажараётган ходимларнинг иш ҳақи ва мукофотини белгилашда уларнинг жинси мезон бўла олмайди. Маошда фарқ бўлса, ходим ишнинг мазмуни, натижаси ва ҳақ тўлаш шартларини солиштириб кўриши мумкин.

Қонун иш берувчидан хотин-қизлар ва эркакларга тенг меҳнат учун тенг иш ҳақи ва мукофот тўлашни, уларнинг иш сифатига бир хил ёндашув билан баҳо беришни талаб қилади. Бу қоида фақат ойлик маошга эмас, иш натижасига қараб бериладиган рағбатлантиришга ҳам дахлдор.

Масалан, бир ташкилотда бир хил вазифани, бир хил иш вақтида ва бир хил ҳажмда бажараётган икки ходимдан бирига фақат аёл ёки эркак бўлгани учун камроқ ҳақ тўлаш тенглик талабига зид. Бироқ лавозим номи бир хил эканининг ўзи ҳар қандай маош фарқи ноқонунийлигини билдирмайди: иш ҳажми, малака, меҳнат натижаси ёки шартномадаги бошқа қонуний шартлар ҳам аҳамиятга эга.

Маошда асоссиз фарқ бор деб ҳисобласангиз:

  1. Меҳнат шартномангиз ва иш ҳақи ҳисоб-китобларини сақланг.

  2. Лавозим вазифалари, иш вақти ва мукофот бериш мезонларини аниқлаштиринг.

  3. Иш берувчига ёзма мурожаат қилиб, ҳақ тўлаш тартибига тушунтириш сўранг.

  4. Масала ҳал бўлмаса, ваколатли органга ёки судга мурожаат қилинг.

Шикоятда «ҳамкасбим кўпроқ олади» деган умумий фикр ўрнига, қайси вазифа, қайси тўлов ва қайси давр бўйича фарқ юзага келганини кўрсатиш масалани аниқ ўрганишга ёрдам беради.

Ҳуқуқий асос: Хотин-қизлар ва эркаклар учун тенг ҳуқуқ ҳамда имкониятлар кафолатлари тўғрисидаги Қонуннинг 21 ва 28-моддалари.