Фуқаро маҳаллага киритган масаласи қандай кўриб чиқилганини ва нима сабабдан муайян қарор қабул қилинганини аниқлаштириши мумкин. Норозилик билдиришда қайси қарор ёки жавоб ҳақида гап кетаётганини кўрсатиш муҳим: фуқаролар йиғини қарори, «маҳалла еттилиги»нинг ёрдамга оид қарори ёки муайян масъулнинг ҳаракати турли тартибда кўриб чиқилиши мумкин.
Аввало, мурожаат санаси, мазмуни, берилган жавоб ва мавжуд тасдиқловчи ҳужжатларни бир жойга тўплаш мақсадга мувофиқ. Агар ёрдам рад этилган бўлса, рад этиш сабаби ва қайси шарт бажарилмаганини аниқлаштириш керак. Масалан, айрим субсидиялар тартибида рад этиш тўғрисидаги хабарда сабаб кўрсатилиши бевосита белгиланган. Агар маълумотда хато бўлса ёки муҳим ҳужжат ҳисобга олинмаган бўлса, айнан шу ҳолатни кўрсатиб қайта мурожаат қилиш мумкин.
Шикоятда ҳиссий баҳо ўрнига текшириш мумкин бўлган фактларни ёзиш фойдали: қайси қарор, қачон қабул қилинган, фуқаро нима сўраган, қандай жавоб олган ва нимани қайта кўриб чиқишни сўраяпти. Ҳужжатлар нусхасини илова қилиш масаланинг мазмунини тушунишга ёрдам беради. Мурожаат тегишли тартибда рўйхатга олинганини ва жавоб қаерга юборилишини ҳам аниқлаштириш мақсадга мувофиқ.
Фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органларига мурожаат қилиш билан боғлиқ муносабатларга мурожаатлар тўғрисидаги қонун қўлланади. Унда ариза ва шикоятларни кўриб чиқиш тартиби белгиланган. Бироқ ижтимоий ёрдам ёки муайян субсидия бўйича қарорга нисбатан махсус тартиб мавжуд бўлса, шу тартиб шартларини ҳам ҳисобга олиш керак. Маҳалла фаолияти соҳасидаги низолар қонунчиликда назарда тутилган тартибда ҳал этилади.
Масалан, гап раис сайлови натижаси ҳақида кетса, қонун унинг натижаси бўйича қарор устидан судга шикоят қилиш имконини аниқ белгилайди. Бошқа масалаларда қайси орган ёки суд ваколатли экани қарорнинг турига боғлиқ. Шу боис норозиликнинг предметини аниқлаш ва тегишли қарор матни ҳамда ҳужжатларни сақлаш кейинги қадамни тўғри танлашга ёрдам беради.
Ҳуқуқий асослар: