
Туман ва вилоят даражасида режали стационар ёрдамни бюджет ҳисобидан олиш шартлари бир хил эмас. Қайси қоида қўлланиши даволаш даражасига ва ҳудудда давлат тиббий суғуртаси механизмлари жорий этилганига боғлиқ.
Туман ёки шаҳар даражаси. Давлат тиббий суғуртаси механизмлари жорий этилмаган ҳудудларда тегишли электрон йўлланма асосида туман ёки шаҳар даражасидаги режали стационар тиббий ёрдам аҳолининг барча тоифаларига бюджет ҳисобидан кўрсатилади. Суғурта механизмлари жорий этилган ҳудудларда эса 2026 йил 1 июлдан бошлаб мазкур қоида ПҚ-311-сон қарорнинг 3-бандида назарда тутилган аҳоли тоифаларига ва қонунчилик бўйича муайян яшаш жойига эга бўлмаган шахс деб топилганларга татбиқ этилади.
ПҚ-311-сон қарорда суғурталанган аҳолига доир бир нечта асос кўрсатилган. Жумладан, тегишли тартибда ижтимоий солиқ тўланадиган шахслар, белгиланган айрим аҳоли гуруҳлари ва ижтимоий ҳимоя реестрлари билан боғлиқ тоифалар қамраб олинади. Бемор ўз ҳудудида қайси механизм ишлаётганини ва электрон тизимда ўз мақоми қандай акс этганини бириктирилган поликлиникада аниқлаштириши мумкин.
Вилоят ва унга тенглаштирилган ҳудудий даража. Бу даражада бюджет ҳисобидан режали ёрдам, одатда, қонунчиликда белгиланган имтиёзли беморларга тегишли йўлланма асосида кўрсатилади. Давлат тиббий суғуртаси механизмлари жорий этилган ҳудудларда 2026 йил 1 июлдан бошлаб ПҚ-311-сон қарорнинг 3-бандидаги аҳоли тоифалари ва белгиланган тартибда муайян яшаш жойига эга бўлмаган шахслар ҳам қамраб олинади. Ҳудудий муассасага йўналтириш учун бемор ҳолати ушбу даражадаги тиббий ёрдамни талаб қилиши текширилади; зарур ҳолда тиббий-танлов комиссияси хулосаси олинади.
Ихтисослаштирилган ҳудудий муассасалар учун имтиёзли тоифаларни белгилайдиган алоҳида ҳужжатлар ҳам бор. Уларда, масалан, I ва II гуруҳ ногиронлиги бўлган шахслар, болаликдан ногиронлиги бўлган шахслар ва бошқа белгиланган тоифалар назарда тутилади. Аниқ муассаса ва хизмат тури бўйича қайси рўйхат татбиқ этилиши йўлланма расмийлаштирилаётганда текширилади. Фақат имтиёзли мақомнинг ўзи, тиббий кўрсатмасиз, юқори даражадаги исталган даволашни танлаш ҳуқуқини бермайди.
Бемор учун асосий амалий қоида — дастлаб бириктирилган бирламчи тиббий ёрдам муассасасига мурожаат қилиш, ташхис бўйича қайси даража зарурлигини аниқлатиш ва айнан шу даражага электрон йўлланма расмийлаштириш. Бевосита вилоят муассасасига режали даволаниш учун бориш бюджет ҳисобидан хизмат кўрсатилишини кафолатламайди. Шошилинч тиббий ёрдам ҳолатлари алоҳида тартибда кўрилади.
Ҳуқуқий асос — ўзбекча:
- Вазирлар Маҳкамасининг 2025 йил 4 ноябрдаги 694-сон қарори — туман, ҳудудий ва республика даражалари.
- Президентнинг 2024 йил 5 сентябрдаги ПҚ-311-сон қарори — давлат тиббий суғуртаси билан қамраб олиш.
- Вазирлар Маҳкамасининг 2008 йил 18 мартдаги 48-сон қарори — айрим ҳудудий ихтисослаштирилган муассасалардаги имтиёзли тоифалар.