
Tuman va viloyat darajasida rejali statsionar yordamni byudjet hisobidan olish shartlari bir xil emas. Qaysi qoida qo‘llanishi davolash darajasiga va hududda davlat tibbiy sug‘urtasi mexanizmlari joriy etilganiga bog‘liq.
Tuman yoki shahar darajasi. Davlat tibbiy sug‘urtasi mexanizmlari joriy etilmagan hududlarda tegishli elektron yo‘llanma asosida tuman yoki shahar darajasidagi rejali statsionar tibbiy yordam aholining barcha toifalariga byudjet hisobidan ko‘rsatiladi. Sug‘urta mexanizmlari joriy etilgan hududlarda esa 2026-yil 1-iyuldan boshlab mazkur qoida PQ-311-son qarorning 3-bandida nazarda tutilgan aholi toifalariga va qonunchilik bo‘yicha muayyan yashash joyiga ega bo‘lmagan shaxs deb topilganlarga tatbiq etiladi.
PQ-311-son qarorda sug‘urtalangan aholiga doir bir nechta asos ko‘rsatilgan. Jumladan, tegishli tartibda ijtimoiy soliq to‘lanadigan shaxslar, belgilangan ayrim aholi guruhlari va ijtimoiy himoya reestrlari bilan bog‘liq toifalar qamrab olinadi. Bemor o‘z hududida qaysi mexanizm ishlayotganini va elektron tizimda o‘z maqomi qanday aks etganini biriktirilgan poliklinikada aniqlashtirishi mumkin.
Viloyat va unga tenglashtirilgan hududiy daraja. Bu darajada byudjet hisobidan rejali yordam, odatda, qonunchilikda belgilangan imtiyozli bemorlarga tegishli yo‘llanma asosida ko‘rsatiladi. Davlat tibbiy sug‘urtasi mexanizmlari joriy etilgan hududlarda 2026-yil 1-iyuldan boshlab PQ-311-son qarorning 3-bandidagi aholi toifalari va belgilangan tartibda muayyan yashash joyiga ega bo‘lmagan shaxslar ham qamrab olinadi. Hududiy muassasaga yo‘naltirish uchun bemor holati ushbu darajadagi tibbiy yordamni talab qilishi tekshiriladi; zarur holda tibbiy-tanlov komissiyasi xulosasi olinadi.
Ixtisoslashtirilgan hududiy muassasalar uchun imtiyozli toifalarni belgilaydigan alohida hujjatlar ham bor. Ularda, masalan, I va II guruh nogironligi bo‘lgan shaxslar, bolalikdan nogironligi bo‘lgan shaxslar va boshqa belgilangan toifalar nazarda tutiladi. Aniq muassasa va xizmat turi bo‘yicha qaysi ro‘yxat tatbiq etilishi yo‘llanma rasmiylashtirilayotganda tekshiriladi. Faqat imtiyozli maqomning o‘zi, tibbiy ko‘rsatmasiz, yuqori darajadagi istalgan davolashni tanlash huquqini bermaydi.
Bemor uchun asosiy amaliy qoida — dastlab biriktirilgan birlamchi tibbiy yordam muassasasiga murojaat qilish, tashxis bo‘yicha qaysi daraja zarurligini aniqlatish va aynan shu darajaga elektron yo‘llanma rasmiylashtirish. Bevosita viloyat muassasasiga rejali davolanish uchun borish byudjet hisobidan xizmat ko‘rsatilishini kafolatlamaydi. Shoshilinch tibbiy yordam holatlari alohida tartibda ko‘riladi.
Huquqiy asos — o‘zbekcha:
- Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 4-noyabrdagi 694-son qarori — tuman, hududiy va respublika darajalari.
- Prezidentning 2024-yil 5-sentabrdagi PQ-311-son qarori — davlat tibbiy sug‘urtasi bilan qamrab olish.
- Vazirlar Mahkamasining 2008-yil 18-martdagi 48-son qarori — ayrim hududiy ixtisoslashtirilgan muassasalardagi imtiyozli toifalar.