Ногиронлиги бўлган якка тартибдаги тадбиркорлар учун 2026 йилдан солиқ тартиби
Якка тартибдаги тадбиркорлар учун қатъий белгиланган миқдорда даромад солиғини тўлаш тартиби 2026 йил 1 январдан бекор қилинган. Шу сабабли I ва II гуруҳ ногиронлиги бўлган тадбиркорлар ҳақидаги эски «қатъий солиқнинг 50 фоизи» қоидасини амалдаги имтиёз сифатида қўллаб бўлмайди.
2026 йилда қайси ставка қўлланилади?
Йиллик айланмаси 1 миллиард сўмгача бўлган якка тартибдаги тадбиркорлар ва ўзини ўзи банд қилган шахслар учун айланмадан олинадиган солиқ ставкаси 1 фоиз этиб белгиланган. Бу умумий ставка бўлиб, уни қўллаш учун шахсда ногиронлик бўлиши шарт эмас. Шунингдек, ставкадан фойдаланиш муайян тўлов платформасида рўйхатдан ўтиш билангина чекланмайди.
Масалан, солиқ солинадиган айланма 10 миллион сўм бўлса, 1 фоизлик ставка бўйича айланмадан олинадиган солиқ 100 минг сўмни ташкил этади. Бу мисол фақат айланмадан олинадиган солиқни кўрсатади; тадбиркорнинг бошқа солиқ мажбуриятлари алоҳида баҳоланади.
Даромад ва ижтимоий солиқ масаласи
Солиқ қўмитаси тушунтиришига кўра, тадбиркорлик фаолиятидан олинган ва айланмадан олинадиган солиққа тортилган даромадга жисмоний шахслардан олинадиган даромад солиғи қайтадан солинмайди. Якка тартибдаги тадбиркор учун ижтимоий солиқ бўйича амалдаги мажбурият сақланади. Шунинг учун 1 фоизлик ставкани барча солиқлардан озод бўлиш деб тушунмаслик керак.
Тадбиркор нимани текшириши керак?
Аввало, рўйхатдан ўтган фаолият мақоми ва йиллик айланмани аниқлаш лозим. Айланма белгиланган чегарадан ошса, солиқни ҳисоблаш ва ҳисобот тақдим этиш тартиби Солиқ кодексига мувофиқ қайта белгиланади. Илгари қўлланилган қатъий солиқ имтиёзига таяниб ҳисоб-китоб қилиш ўрнига, шахсий солиқ кабинети ёки солиқ органи орқали жорий мажбуриятни текшириш керак.
Ҳуқуқий асос: Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2025 йил 12 августдаги ПҚ–247-сон қарори, 5-банд; Солиқ кодексининг 365, 408 ва 467-моддалари.