Инсон ҳуқуқлари умумжаҳон декларацияси БМТ Бош Ассамблеяси томонидан 1948 йил 10 декабрда қабул қилинган. Унда ҳар бир инсон ирқи, жинси, тили, дини ва бошқа белгиларидан қатъи назар, ҳуқуқ ва эркинликларга эга экани белгиланган.
Декларацияда қонун олдида тенглик, камситилмаслик, таълим олиш, меҳнат қилиш, муносиб шароитда яшаш ва давлат бошқарувида иштирок этиш каби ҳуқуқлар эътироф этилган.
Муҳим: Декларация халқаро шартнома эмас. У инсон ҳуқуқларига оид умумий принципларни белгилайди. Ўзбекистонда ҳуқуқ ва эркинликларнинг бевосита кафолатлари Конституция ва қонунларда мустаҳкамланган.
Конституциянинг 58-моддасида хотин-қизлар ва эркаклар тенг ҳуқуқли экани, давлат уларга жамият ва давлат ишларини бошқаришда ҳамда ҳаётнинг бошқа соҳаларида тенг ҳуқуқ ва имкониятлар таъминлаши белгиланган. Бу кафолатлар «Хотин-қизлар ва эркаклар учун тенг ҳуқуқ ҳамда имкониятлар кафолатлари тўғрисида»ги Қонунда ҳам ривожлантирилган.
Ҳуқуқ бузилган деб ҳисоблаган шахс қонунчиликда белгиланган тартибда давлат органларига ёки судга мурожаат қилиши мумкин. Декларациянинг тўлиқ матни билан БМТнинг расмий ҳужжатлар тўпламида танишиш мумкин.