Ishlagan davringiz sug‘urta stajida to‘liq aks etmasa yoki homiladorlik va tug‘ish yoxud vaqtincha mehnatga layoqatsizlik nafaqasi rad etilsa, avvalo qaysi ma’lumotda xato borligini aniqlang. Sug‘urta staji, ish haqi va to‘langan badallar haqidagi ma’lumotlar turli axborot tizimlaridan olinadi.

Sug‘urta staji nima? U davlat ijtimoiy sug‘urtasi bo‘yicha badallar to‘langan davrni anglatadi. Shu sababli uni mehnat daftarchasida ko‘rsatilgan umumiy ish staji bilan bir xil deb hisoblamaslik kerak. Nafaqa tayinlashda sug‘urta staji bilan birga tegishli nafaqa turi uchun belgilangan boshqa shartlar ham tekshiriladi.

Ma’lumot qaerdan olinadi? Mehnat staji, bandlik va ta’tillar haqidagi ma’lumotlar «Yagona milliy mehnat tizimi»dan, ish haqi va sug‘urta badallari haqidagi ma’lumotlar esa tegishli soliq va sug‘urta axborot tizimlaridan tekshiriladi. Shuning uchun ishlagan davr aks etmagan bo‘lsa, ish beruvchining kadrlar bo‘limi yoki buxgalteriyasidan qaysi davr va qaysi ma’lumot kiritilganini tekshirishni so‘rang. Agar xato ish beruvchi kiritgan ma’lumotda bo‘lsa, uni tegishli tizimda to‘g‘rilash masalasini qo‘ying.

Nafaqa rad etilsa nima qilish kerak? Rad etish sababini bilib oling. Xabarnomada qaysi shart bajarilmagani ko‘rsatilishi lozim. So‘ng mehnat shartnomasi, ishga qabul qilish yoki bo‘shatishga oid hujjatlar, ish haqi va sug‘urta badallari to‘langanini tasdiqlovchi mavjud hujjatlarni yig‘ing. Bu hujjatlar qaysi davr hisobga olinmaganini aniqlashga yordam beradi.

Qaerga murojaat qilinadi? Sug‘urta staji, sug‘urta badallari yoki nafaqaga oid boshqa masalalar bo‘yicha Davlat ijtimoiy sug‘urta jamg‘armasiga bevosita, «Inson» ijtimoiy xizmatlar markazi yoki «Yagona milliy ijtimoiy himoya» axborot tizimi orqali murojaat qilish mumkin. Murojaatda hisobga olinmagan davrni, rad etish sababiga nima uchun qo‘shilmasligingizni va qanday ma’lumotni tekshirishni so‘rayotganingizni aniq yozing. Nizo hal bo‘lmasa, huquqingizni sud tartibida himoya qilishingiz mumkin.

Huquqiy asos: «Davlat ijtimoiy sug‘urtasi to‘g‘risida»gi Qonunning 3, 8 va 20-moddalari; Vazirlar Mahkamasining 2025-yil 17-dekabrdagi 796-son qarori bilan tasdiqlangan nizomning 12–15 va 61-bandlari.