Odil sudlovdan teng foydalanish
Davlat nogironligi bo‘lgan shaxslar uchun odil sudlovdan boshqalar bilan teng ravishda foydalanish imkoniyatini ta’minlashi kerak. Qonun buni sud protsessining barcha bosqichlariga, shuningdek surishtiruv va dastlabki tergov jarayonlariga nisbatan belgilaydi.
Shaxsning eshitish, ko‘rish yoki harakatlanish bilan bog‘liq ehtiyoji uning ishda ishtirok etishiga to‘siq bo‘lib qolmasligi kerak. Zarur sharoit ishning turi va shaxsning ehtiyojiga qarab aniqlanadi.
Surdotarjimon xizmati
Eshitish va nutqi bo‘yicha nogironligi bo‘lgan shaxsga tergov harakatlarida hamda jinoyat, fuqarolik, ma’muriy va iqtisodiy ishlar bo‘yicha sud protsesslarida surdotarjimon xizmati ko‘rsatilishi qonunda nazarda tutilgan.
Sudda qatnashish imkoniyati faqat binoga kirish bilan cheklanmaydi: shaxs jarayonni tushunishi va unda ishtirok etishi uchun zarur muloqot sharoiti ham ahamiyatli.
Ehtiyojni oldindan bildirish
Sudga yoki ishni olib borayotgan organga murojaatda qanday sharoit zarurligini aniq yozish foydali: masalan, surdotarjimon, qulay muloqot usuli yoki binoga kirishdagi yordam. Murojaat nusxasi va unga berilgan javobni saqlab qo‘yish keyingi harakatlar uchun muhim.
Normativ asos: «Nogironligi bo‘lgan shaxslarning huquqlari to‘g‘risida»gi Qonun, 28 va 30¹-moddalar.